Muzeum Podlaskie w Białymstoku
Instytucja Kultury Województwa Podlaskiego
współprowadzona przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego

Kalendarz wydarzeń MPB

Fajanse angielskie od poł. XVIII do końca XIX wieku. Kolekcja profesora Wojciecha W. Kowalskiego

Fajanse angielskie od poł. XVIII do końca XIX wieku. Kolekcja profesora Wojciecha W. Kowalskiego

Wystawa dla publiczności czynna od 10 października 2020 r. do 15 stycznia 2021 r. w Ratuszu w Białymstoku – głównej siedzibie Muzeum Podlaskiego w Białymstoku

W sobotę 10 października 2020 r. o godz. 11.00 zapraszamy na kuratorskie oprowadzanie przez prof. Wojciecha Kowalskiego. Ilość miejsc ograniczona do 20 osób. Obowiązuje bilet wstępu. Prosimy o wcześniejsze zapisy pod nr telefonu: 509 336 740.

Na kolorowej grafice widać 6 fajansowych talerzy ze zdobieniami. Na górze tytuł wystawy, a na dole umieszczono logotypy z patronatami medialnymi: TVP Kultura, TVP3 Białystok oraz Polskie Radio Białystok.

Wystawa poświęcona będzie prezentacji fajansu angielskiego od połowy XVIII do XIX wieku. Przedstawimy na niej część kolekcji prywatnej Profesora Wojciecha W. Kowalskiego, wybitnego kolekcjonera i znawcy europejskiej ceramiki, który zgromadził  jedyny w naszym kraju liczny zbiór angielskiej ceramiki.

Wystawa będzie drugą w Polsce  prezentacją ceramiki angielskiej, po monograficznej wystawie ceramiki Wedgwooda ze zbiorów polskich i angielskich w Muzeum Narodowym w Warszawie w 2002 roku.  Wyeksponuje ona wyjątkowe osiągnięcie technologiczne angielskiej ceramiki, które zrewolucjonizowało rynek producencki i konsumencki od lat 60. XVIII stulecia, najpierw w Anglii, później na kontynencie. To wprowadzenie do produkcji fajansu delikatnego i jego odmian, z dekoracją technikami druku, skutecznie wyparło drogą porcelanę.

Na ekspozycji zobaczyć można będzie  prawie 250 wyrobów ceramicznych wyprodukowanych nie tylko w wytwórniach angielskich ale i szkockich. Trzon  stanowi tzw. creamware – czyli fajans delikatny będący efektem różnorodnych poszukiwań i eksperymentów technologicznych dokonywanych w środkowej Anglii od końca XVII wieku poprzez następne stulecie. Obok fajansu eksponowane są, także przykłady kamionki delikatnej tzw. czarnej kamionki bazaltowej i delikatnej kamionki jaspisowej. Większość obiektów składających się na ekspozycję to talerze, które pokazują nie tylko bogactwo  motywów zdobniczych, ale i sposobów ich zdobienia: od zdobienia ręcznego do druku transferowego.

Na szczególną uwagę zasługują wyroby Josiaha Wedgooda, w tym bardzo interesujące i rzadkie przykłady wczesnej dekoracji drukiem transferowym na talerzu z ptakami liverpoolskimi czy drukiem czerwonym i emaliami na talerzu „ etruskim”. 

Wystawie towarzyszy katalog autorstwa Profesora Wojciecha W. Kowalskiego zawierający 250 pozycji, głównie fajanse z dekoracją drukowaną, tak popularną w Anglii zwłaszcza od pierwszej ćwierci XIX stulecia. Uzupełnieniem szerokiego wyboru sygnowanych naczyń z dekoracją drukiem jest zespół wczesnych XVIII-wiecznych, niesygnowanych creamware i kamionek Wedgwooda. Katalog stanowi kompendium wiedzy o ceramice angielskiej i jest przeznaczony dla szerokiego grona muzealników, kolekcjonerów i badaczy poszukujących informacji o fajansie delikatnym.

O kolekcjonerze

Prof. zw. dr hab. Wojciech Wiktor Kowalski ukończył studia wyższe na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego. Od 1975 roku związany jest z Uniwersytetem Śląskim, gdzie przeszedł wszystkie etapu kariery naukowej uzyskując w maju 2005 roku tytuł naukowy profesora, a w 2016 roku stanowisko profesora zwyczajnego. Od 1991 prowadzi negocjacje międzynarodowe w sprawach likwidacji skutków wojny w dziedzinie kultury, a także praktycznej działalności w zakresie restytucji konkretnych dóbr kultury. Reprezentuje Polskę w różnych gremiach międzynarodowych, między innymi, był wiceprzewodniczącym Komitetu Dziedzictwa Kulturowego Rady Europy w Strasbourgu oraz przedstawicielem naszego kraju na licznych konferencjach organizowanych w dziedzinie ochrony dziedzictwa kulturowo przez Radę Europy, UNESCO i Unię Europejską. Zaangażowany w odzyskanie rzez Polskę licznych dzieł sztuki zaginionych podczas II wojny światowej. Wybitny kolekcjoner i znawca ceramiki europejskiej.